چاپ افست

نوعی از چاپ که نوشته و عکس را بر سطح لاستیکی یک استوانه (سیلندر) گردان برمی گرداند و سپس آن را با فشار استوانه دیگر روی کاغذ چاپ می‌کنند. ماشین معمولی چاپ افست دارای سه استوانه است. در چاپ افست نخست آن چه را که باید چاپ شود بر روی صفحه ای فلزی به نام زینک منتقل می‌کنند، سپس این صفحه را با مواد شیمیایی طوری حساس می‌کنند که فقط نوشته ها و تصاویر آن، مرکب چاپ را به خود می‌گیرد. زینک را به دور نخستین استوانه می‌پیچند؛ طرح آن بر اثر فشار روی پوشش لاستیکی استوانه دوم برمی گردد. کاغذ سفید که متوالیا به دور استوانه سوم می‌پیچد مطالب را از روی پوشش لاستیکی استوانه دوم می‌گیرد. سرعت کار ماشین‌های چاپ افست بیش از چاپ مسطح (حروفی) می‌باشد. از بزرگ‌ترین تولیدکنندگان ماشینهای چاپ افست درجهان کمپانی هایدلبرگ آلمان است.

چاپ افست یکی از پر رونق ترین و فراوان‌ترین چاپ‌هاست. شاید یکی از دلایل آن چاپ روی کاغذ با کیفیت بسیارعالی و در تیراژهای نسبتا پایین است. البته در چاپ اسکرین تیراژهای پایین‌تر از چاپ افست، معمول و متداول‌تر است و حتی از نظر صرفه اقتصادی مناسب‌تر، اما اگر جنبه کیفیت چاپ را نیز در نظر داشته باشیم. چاپ افست مناسب‌ترین است. گاهی چاپ افست را به دلیل عدم برجستگی یا فرورفتگی در رابط (زینک) چاپ مسطح نیز نامیده می‌شود.

برای چاپ افست باید مراحل زیر را انجام بدهید :

۱٫ طراحی طرح مورد نظر (در این جا فرض را بر این می‌گیریم که کار چهار رنگ می‌خواهد چاپ شود) وقتی می‌گوییم چاپ چهار رنگ منظور این نیست که فقط در طرح چهار رنگ وجود دارد. بلکه رنگهای موجود در طرح ترکیبی از همان چهار رنگ اصلی ( Cyan , Magenta , Yellow , blacK ) هستند. پس می‌توانید تعداد رنگهای ترکیبی زیادی در طرح داشته باشید مثل صورتی، بنفش، قهوه ای، و… بعد از انتخاب گزینه CMYK برای فایل ایجاد شده می‌توان از پالت Channels تعداد کانالهای رنگ را مشاهده کرد.

همین جا یه نکته ای رو که خودم تجربه کردم بهتون بگم انتخاب رنگ درچاپ خوب طرح خیلی مهمه سعی کنید از رنگهای کدر برای زمینه کاری که توش ریزه کاری دارید مثل متن استفاده نکنید. اگر مجبور به انتخاب یه همچین رنگی بودید از فونتهای خواناتر استفاده کنید.

یه نکته دیگه اینکه از اطراف کادر همیشه چند میلی متر به داخل فاصله بزارید تا موقع برش قسمتی از متن یا طرح حذف نشه.

۲٫ خوب حالا فرض می‌کنیم طرح آماده شده فایل JPG یا TIF اونو می‌سازیم. البته طرح رو نیز با فرمت اختصاصی نرم افزار ذخیره کنید.

۳٫ برای چاپ کار طراحی شده باید فرم چاپی ایجاد کنیم. یعنی یک طرح به تنهای چاپ نمیشه بلکه همراه طرحهای دیگه در یک فرم چیده شده و برای چاپ آماده می‌شه. در اینجا نوع کار هم خیلی مهمه برای چاپ یه ست اداری سربرگ، فاکتور، کاغذ یاداشت، پاکت نامه و…در یک فرم چیده می‌شوند چرا که باید بر روی کاغذ چاپ شوند. اما فرم مربوط به کارت ویزیت، بروشور، فولدرو… بر روی کاغذ مقوا گلاسه چاپ می‌شوند. وبرای جعبه کالاها عمدتا از مقوای پشت طوسی استفاده می‌شود که ضخامت بیشتری دارد.

۴٫ ابعاد فرم‌های چاپی متفاوت هست وبه تعدادو ابعاد کارهای طراحی شده شما بستگی مثلا :

۳۵*۵۰ – ۲۵*۳۵ -۴۴*۶۰ – ۵۰*۷۰ ابعاد های متداول فرم‌های چاپی هستند.

نکته :گاهی وقتا یک کار خودش یه فرم می‌شه مثل پوستر یا جلد کتاب ومجله.

۵٫ یک فایل با ابعاد های گفته شده در بالا ایجادمی کنیم. کارهای طراحی شده راکه با فرمت TIF ذخیره کردیم به درون آن منتقل می‌کنیم (فرمت TIF از کیفیت بیشتری برخورداراست تا JPG ) کارها را کنار هم می‌چینیم دراین هنگام باید دقت داشته باشید برای خط برش بین کارها فاصله بگذارید. (تقریبا ۳ میلی متر) از قسمت بالای کار نیز ۱٫۵ تا ۲ سانتی متر فاصله بگذارید که در اصطلاح به آن لب پنچه گفته می‌شود. سعی کنید فرم را با کار پر کنید وجای خالی روی آن باقی نگذارید (برای استفاده بهینه از هزینه انجام شده) نکته : نرم افزار Freehand امکانات ویژهای برای چیدن فرم دارد.

۶٫ فرم چاپی را با فرمت TIF ذخیره کرده و این فایل را روی CD کپی کنید.

۷٫ حالا باید از روی فرم چاپی فیلم تهیه کنید. به مکانهای که این خدمات را عرضه می‌کنند لیتوگرافی گفته می‌شود. در لیتوگرافی از روی فرم شما توسط دستگاه Image setter فیلم تهیه می‌شود برای هر کانال رنگ یک فیلم برای یک فرم چهار رنگ چهار عدد فیلم به ابعاد فرم چاپی تهیه می‌شود. در فتوشاپ از طریق پالت channela می‌توانید تعداد کانالهای رنگ را ببینید.

نکته :قیمت تهیه فیلم سانتی محاسبه می‌شود.

۸٫ بعد از تهیه فیلم نوبت به تهیه زینک است. زینک ها ورق‌های نازکی از آلیاژهای ساخته شده با آلومینیوم و روی هستند که فیلم بر روی آنها معکس می‌شود این عمل توسط دستگاهی که به اصطلاح به آن دستگاه کپی زینک می‌گویند انجام می‌گردد. فیلمها در دستگاه قرار داده شده وتوسط دستگاه به شدت نور به آن تابانده می‌شود. بدین ترتیب محتویات فیلم بر روی ورقه های زینک منعکس یا کپی می‌شود. در این مرحله نیز برای هر رنگ یک زینک گرفته خواهد شد. (برای کار چهار رنگ چهار زینک).

نکته :امروزه با پیشرفت صنعت چاپ دستگاههای به بازار آمده که مرحله تهیه فیلم را حذف می‌کند ومستقیما از روی CD فرم چاپی زینک تهیه می‌نماید. در این روش کار از کیفیت بیشتری برخورداربوده وقیمت کار نیز کمی بیشتر می‌شود به این دستگاه، Plate setter گفته می‌شود.

۹٫ زینک به چاپخانه منتقل می‌شود و توسط ماشین چی (شخصی که با دستگاهای چاپ کارمیکند) زینک را به ماشین چاپ می‌بندد. ماشینهای چاپ چهار رنگ داری چهار مخزن رنگ هستند که هر زینک از یک رنگ تغزیه می‌کند. در دستگاه چاپ علاوه بر زینک ها کاغذ های سفید نیز قرار دارند. ماشین برای چاپ فرم، چهار بار رنگ را روی آن منتقل می‌کند تا کار چهار رنگ چاپ شود. این کاغذها به تعداد مورد نظر شما چاپ می‌شوند عمدتا ۱۰۰۰ برگ به بالا چون چاپخانه ها برای هر نوبت چاپ پول ۵۰۰۰ برگ را در یافت می‌کنند.

۱۰٫ اگر فرم چاپ شده کاغذی باشد به مرحله برش فرستاده می‌شود.

۱۱٫ اگر کار مقوای گلاسه با شد یک تا دومرحله دیگر را باید طی کند.

۱۲٫ اگر در فرم طرحی با کادر خاص داشته باشیم مثلا کادر منحنی یا شکسته برای جعبه یا هر چیز دیگر. در این مرحله یک برگ از فرم چاپ شده را به قالب گیری برده واز روی آن قالب تهیه می‌کنند. نکته :قالب‌ها یک تخته نئوپان به ابعاد فرم چاپی هستند که در محل خطوط خاص موجود در فرم تیغهای عمودی بر روی تخته نصب شده است.

۱۳٫ بقیه فرمهای برای روکش زدن آماده می‌شوند. اگر دقت کرده با شید روی جلد کتاب‌ها یا سطح کارتهای ویزیت روکشی براق وجود دارد. این عمل نیز توسط دستگاهای مخصوص در چاپخانه انجام می‌شود. (به این مرحله روکش زنی گفته می‌شود).

نکته :روکش‌ها انواع مختلف دارند که چند تا از آنها را نام می‌برم

.UV، UR، سلفون، ورنی سرد، ورنی داغ و برخی رزین ها (مواد شیمیایی خاص) که وقتی روی ناحیه ای خاص از یک فرم توسط زینک مالیده می‌شوند باعث باد کردن و متلاشی شدن الیاف کاغذ در آن ناحیه می‌شوند که جلوه ای مانند کرکی شدن در آن ناحیه ایجاد می‌کند (احتمالا پوسترهایی رو دیدین که تصویر یک جوجه در آن است وبدن جوجه کاملا برجسه و کرکی شده! ) …..

۱۴٫ بعد از ساخت قالب فرمهای چاپی که حالا روکش زده شده وسرد شده‌اند روی قالب قرار داده شده و با فشاری تعین شده پرس می‌شوند تا خطوط خاص برش زده شوند وطرحها از فرم چاپی جدا شوند. به دستگاهی که این عمل را انجام می‌دهد دستگاه لتر پرس گویند.

۱۵٫ اگر فرم چاپی شما داری خطوط خاص نباشند مثلا یه فرم کارت ویزیت مستطیل شکل نیازی به قالب گیری ندارند ودر چاپخانه توسط دستگاهی به نام گیوتین برش داده می‌شوند. نکته: وقتی می‌گویند از اطراف کادر طرح کمی به داخل کادر فاصله بگذارید برای آن است

که در اغلب چاپخانه ها عمل گیوتین زدن را کمی بی دقت انجام می‌دهند بنابراین ممکن است کناره های طرح زده شود.

۱۶٫ اگر در فرم چاپی شما طرحی مانند پاکت نامه یا جعبه باشد برای چسباندن آن به مرحله پاکت چسبانی برده می‌شود.

۱۷٫ مرحله آخر کارها تفکیک، بسته بندی وآماده تحویل می‌شوند.